تاریخچه اتاق عمل

قدمت جراحی به زمان پیدایش حیات باز می گردد . نخستین اعمال جراحی در دوران پیش از تاریخ با وسایل ابتدایی و ناقص سنگی انجام می گرفته است .

هیپوکرات پدر علم طب در 460 سال قبل از میلاد مسیح بیش از 70 کتاب در طب داخلی – جراحی نوشت . او در یکی ازاین کتاب ها که با عنوان جراحی بود ، در مورد توصیف اتاق های عمل بیمار، متصدی اتاق عمل ، وسایل جراحی ، چراغ های اتاق عمل  و در موقعیت کاربرد اصطلاحات جراحی به بحث پرداخته است.

گالن جراح یونانی 130 سال پیش از میلاد مسیح مطالعاتی در مورد ساختمان بدن مخصوصا دستگاه گردش خون و اعصاب و تنفس انجام داد . وی همچنین نکاتی در مورد ضد عفونی می دانسته و از شراب یا آب جوشیده برای شستشوی زخم ها استفاده می کرده است

در قرن چهاردهم میلادی برای بند آوردن خونریزی از آهن گداخته و سوزاندن بجای لیگاتور کردن استفاده می شده است . در قرن شانزدهم آمبروز پار جراح فرانسوی اهمیت لیگاتور و موارد استفاده آن را بیان کرد.

در سال 1867 میلادی جراح انگلیسی به نام جوزف لیستر معتقد بود که به کار بردن اسید کربولیک خطر بروز عفونت را ازبین می برد و همچنین معتقد بود که نظریه پاستور ( که عمل تخمیر و گندیدن به وسیله میکروارگانیسم ها  صورت می گیرد) در مورد جراحی نیز صادق بوده و عفونت های ناشی از آن را درمان می کند . بدین صورت کشفیات امروز پیرامون تکنیک های آسپتیک جراحی در ان زمان توسط لیستر پایه ریزی گردید . لویی پاستور(1895-1882) ثابت کرد که میکروب ها در اثر حرارت از بین می روند و عاملی برای سترون کردن به شمار می آید.

مدرسه پرستاری بولیو در سال 1875 میلادی گزارشی در مورد ابزارهای جراحی ، بانداژ نمودن و قطع خونریزی ( هموستاز) منتشر کرد.

در سال 1889 ، ویلیاو اچ ، ولچ پاتولوژیست ، ویلیام اسلر ، پزشک داخلی و ویلیام رای هالستد ، جراح دانشگاه جان هاپکینز را به منظور  تعلیم و آموزش پزشکان و پرستاران تاسیس نمودند و به این ترتیب اتاق های عمل به عنوان واحدی تخصصی شناخته شده و پرستاری اتاق عمل به عنوان رشته ای تخصصی معرفی گردید .

در طول سالهای  1920-1900 با پیشرفت در علم بیهوشیمرگ ومیر در نتیجه انجام عمل های جراحی کمتر شده و اعمال جراحی  زیادتری انجام می گرفت.

در سال 1901 پرستاری به نام مارتا لوسی از بوستون وظایف پرستاران اتاق عمل را توصیف نمود و تاکید داشت که پرستاران کسب دانش درباره مجموعه اصول ضدعفونی کردن ، دقت کامل و دوراندیشی در تهیه وسایل جراحی را  لازم دارند.

تا سال 1900 جراحان در اتاق عمل لباس اسکراب ( بلوز و شلوار ) می پوشیدند و اسکراب جراحی ( شستن دست ها و بازوها) طبق روش خاص اتاق عمل توسط تمام اعضای تیم جراحی انجام می گرفت و بعد از اسکراب دستکش استریل برای محافظت از دست ها تا شروع جراحی پوشیده می شد و سپس در هنگام جراحی دستکش ها از دست خارج می گردید. در سال 1905 استنباط شد نمی توان پوست را استریل کرد . بنابراین دستکش های جراحی از ان پس در طول عمل جراحی پوشیده می شد. در همین سال بود که پیشنهاد گردید که پرستار مسئول وسایل جراحی باید لباس عمل به تن کند. در سال 1907 گذاشتن کلاه جراحی برای پوشاندن دست شسته ( اسکراب) تنظیم گردید.

در سال 1957 انجمن پرستاران اتاق عمل به صورت یک تشکیلات مستقل بین المللی در آمد و به این ترتیب پیشرفت های آتی پرستاران اتاق  عمل به عنوان افرادی متخصص همگام با رشد انجمن پرستارات اتاق عمل حاصل گردید.

در سال 1960 انجمن پرستاران اتاق عمل اولین شماره رسمی مجله پرستاری اتاق عمل را به صورت ماهانه منتشر کرد. در سال های 1970-1960 تحقیقات پرستاری ارتباط بین آمادگی قبل از عمل و ریکاوری بعد از عمل را تایید کرده و پرستاران اتاق عمل به ویزیت قبل از عمل و اماده کردن روحی و روانی بیماران به وسیله کمک به تسکین ترس ، اضطراب با اموزش مناسب ترغیب نمودند.

امروزه با توجه به ارتباط سایر علوم نظیر میکروبیولوژی، آناتومی، فیزیلوژی، بیهوشی ، داروشناسی ، انواع مختلف اعمال جراحی با اطمینان و سهولت بیشتری انجام می گیرد و علوم روان درمانی ثابت می کنند که ارتباط نزدیکی بین بهبودی بیمار و استرس وجود دارد و اساس آموزش های علمی دانشجویان بر پایه کاهش این عوامل مهم پی ریزی می گردد و همچنین باید ارتباط  بین اخلاق پرستاری و قوانین جراحی پزشکی به یکدیگر نزدیک گردد تا بتوان رابطه ای مطلوب و انسانی بین پرستار و بیمار بنیان نهاد.